هۆشیاریی ئاسایشی ئەلیکترۆنی

لە چوارچێوەی کاری خۆبەخشی دەزگای زەکاتی زانست لە زانکۆی جیهان سلێمانی، لە ڕێکەوتی ٢٢ی شوباتی ٢٠٢٦، سەنتەری پەرەپێدانی پیشەیی (CDC) بە هاوکاریی بەشی زانستی کۆمپیوتەر، وۆرکشۆپێکی هاوبەشیان لەژێر ناونیشانی “هۆشیاریی ئاسایشی ئەلیکترۆنی” بە سەرکەوتوویی بەڕێوەبرد. ئامانجی ئەم چالاکییە، بەرزکردنەوەی ئاستی تێگەیشتنی خوێندکاران بوو دەربارەی ئاستەنگەکانی ئاسایشی دیجیتاڵی و پێشخستنی ممارەسە سەلامەتەکان لە جیهانی ئۆنلایندا.
وۆرکشۆپەکە لەلایەن هەر یەک لە بەڕێزان: م. ی. شێرکۆ حەمەلاو لە زانکۆی جیهان-سلێمانی و م. ی. سنوور جەمال لە زانکۆی پۆلیتەکنیکی سلێمانی پێشکەشکرا. ئامادەکاران تیشکیان خستە سەر هەڕەشە باوەکانی جیهانی ئەلیکترۆنی وەک: فیشینگ (Phishing)، بەرنامە زیانبەخشەکان و ئەندازیاریی کۆمەڵایەتی، هاوکات باسیان لە ستراتیژییە کردارییەکان کرد بۆ پاراستنی زانیارییەکان و بەڕێوەبردنی بەهێزی وشەی نهێنی.
یەکێک لە تایبەتمەندییە سەرەکییەکانی ئەم دانیشتنە، شێوازە کارلێککارانەکەی بوو، کە گفتوگۆی ڕاستەوخۆ، نموونەی واقیعی و چالاکیی بنەمادار بە سیناریۆی جیاوازی لەخۆگرتبوو. بەشداربووان چالاکانە لەگەڵ پێشکەشکاران ئاڵوگۆڕی بیروڕایان کرد، ئەمەش وایکرد وۆرکشۆپەکە هەم زانیاریبەخش و هەم کاریگەر بێت.
چالاکییەکە بە پێزانین بۆ پێشکەشکاران و دووپاتکردنەوەی پابەندیی بەردەوامی سەنتەری پەرەپێدانی پیشەیی (CDC) بۆ ڕێکخستنی دەستپێشخەریی زیاتر، کە هۆشیاریی ئاسایشی ئەلیکترۆنی لەنێو خوێندکاراندا بەهێزتر دەکات، کۆتایی هات.

خۆبەخشەکان

هیچ خۆبەخشێک بۆ ئەم چاڵاكییە زیاد نەکراوە.

ل سەر راسپاردەیێن بەرێز (پ.د.زیرڤان عبدالمحسن أسعد)، سەرۆکێ زانکۆیێ، دەزگەهێ زەکاتا زانستی سمینارەکا تایبەت و هۆشیاریێ بۆ شۆفێرێن ڤەگۆهاستنا قوتابیان رێکخست. ئارمانجا سەرەکی یا ئەڤێ سمینارێ بهێزکرنا شیانێن شۆفێران بوو بۆ بەرهنگاربوونا فشارێن دەروونی ل دەمێ کارى و زالبوون ل سەر تۆرەبوونێ، هاتنە پێشکێشکرن ژلایێ هەردوو ماموستایان (م.اراز عادل صالح) و (م.سناء کریم مصطفى).

د سمینارێ دا جەخت ل سەر چەندین تەوەرێن گرنگ هاتە کرن، ژ وان:

١. شێوازێن دروست یێن سەرەدەریکرنێ دگەل ڕەفتار و ناخێ قوتابیان.

٢. ڕێکارێن کونترۆلکرنا تووڕەبوونێ ل دەمێن كارى، و چارەسەرکرنا ئاریشەیێن نەچاڤەڕێکری.

٣. بەشداربوویان ئامۆژگاری وەرگرتن دەربارەی گرنگیا ڕاگرتنا ئارامیا دەروونی، چونکە شۆفێر نوێنەرایەتیا مالباتێن قوتابیان دکەن د پاراستنا گیان و سەلامەتیا وان.

ل ڕێکەفتی 30-6-2026، د بەردەوامیا کار و خزمەتێن دەزگایێ (زەکاتا زانستی) ل زانکۆیا جیهان-دهۆک بۆ هۆشیاری و گەشەپێدانا جڤاکی، و ب ئامادەبوونا ژمارەکا مامۆستا و فەرمانبەران، سمینارەک ژ لایێ بەڕێز (عبدالعزيز محسن بارزانى) ل دۆر “هەستکرن ب بەرپرسیاریەتیێ دناڤا جڤاکى دا” هاتە پێشکێشکرن.

تەوەرێن سەرەکی یێن سمینارێ:

ـ دیارکرنا چەمکێ هەستکرن ب بەرپرسیاریەتیێ و گرنگیا وێ بۆ تاک و جڤاکی.
ـ شلوڤەکرنا ڕۆلێ تاکەکەسی د ڕوى ب ڕویبوونا کار و ئەرکێن ڕۆژانە دا.

ـ پێشکێشکرنا ڕێکار و چارەسەریێن گونجای بۆ ئاڤاکرنا نفشەکێ خودان بەرپرسیاریەتى و جڤاکەکێ ساخلەم

ل رێکەفتی (٢٠٢٦/٧/٨)، ب مەرەما بهێزکرنا پەیوەندیان و پیرۆزباهیکرنێ ل رێڤەبەرێ نوو یێ رێڤەبەریا ئاراستەکرن و رێبەریکرنا مەعنەوی ل دهۆکێ، بەڕێز (پ.د. زیرڤان عبدالمحسن أسعد) سەروکێ زانکویا جیهان-دهۆک، دگەل بەڕێز (پ.د. بیار محمد رشید) هاریکارێ سەروکێ زانکۆیێ، سەرەدانا رێڤەبەریا ناڤبری کرن.

شاندێ زانکۆیێ هاتە پێشوازیکرن ژلایێ بەڕێز عەقید (چروان محسن) رێڤەبەرێ رێڤەبەریێ و ئەفسەرێن وێ. د روینشتنەکێدا، زێدەباری پیرۆزباهیکرنێ، گەنگەشە ل سەر چەندین بابەت و تەوەرێن گرێدایى خزمەتێن زانکویێ بۆ تەخ و چینێن جودا یێن جڤاکى هاتە کرن، ژ وان پڕۆژێ دەزگایێ زەکاتا زانستى، ب مەرەما پێشکێشکرنا بەرنامێن پێگەهاندنێ، هوشیاریێ و گەشەپێدانا شیانێن کارمەند و فەرمانبەر و پلەداران.