ڕێکەفتی 2026/2/21، ب چاڤدێریا بەڕێز (پ.د. زیرڤان عبدالمحسن أسعد)، سەرۆکێ زانکۆیا جیهان-دهۆک، و ب هەلکەفتا ڕۆژا جیهانی یا زمانێ دایکێ، زانکۆیا مە پانێلەکا زانستی ل ژێر دروشمێ “زمانێ مە، ناسنامە و هەبوونا مە یە” ئەنجامدا، کو پێکهاتبوون ژ:
1ـ پ.د. باییز عمر احمد (زمانزان و ڤەکۆلەر)، ل دۆر قۆناغێن زمانێ دایكێ ل دهف زارۆكان
2ـ بەرێز مۆید طیب احمد (هەلبەستڤان و نڤیسەر)، ل دۆر رۆلێ زمانێ دایكێ د پهروهرده و داهێنانێ دا
3ـ م. عصمت خابوور (بسپۆرێ زمان و ئەدەبێ کوردی)، ل دۆر رهوشا زمانێ دایكێ، و ئهگهر و ئاریشێن د رێیا زمانێ دایكێ.
تەوەرێن سەرەکی یێن گەنگەشێ ل دۆر گرنگیا پاراستنا زمانێ دایکێ و ئەو ئالنگاریێن تەکنۆلۆژیا سەردەم ئێخستینە پێشیا زمانێ کوردی.
ههروهسا چالاكیێن دى يين هاتينه ئهنجامدان:
1ـ بهریكانهك دناڤبهرا 300 قوتابیان ل دۆر (نڤیسینا پهیڤێن زمانێ دایكێ د ماوێ 10 خۆلهكاندا)
2ـ رێزلێنان هاتنه پێشكێشكرن بۆ ماموستایێن دایك ل زانكویا جیهان-دهۆك.
3ـ خهلاتكرنا نڤیسهر و زمانزان احمد عبدالله زرو، بۆ رۆلێ بهرچاڤ د زمانێ كوردى دا.
ڕۆژی چوارشەممە رێکەوتی (17/12/2025) فێرخوازانی بەشی کارگێری کار بەهەماهەنگی لەگەڵ رێکخراوی مەیپلی تری چالاکییەکی نەتەوەیی بۆ بەرز ڕاگرتنی ڕۆژی ئاڵای کوردستان ئەنجامدا.
لەم چالاکیەدا، کە فێرخوازانی بەشی کارگێری کار لە قۆناغە جیاوازەکاندا بەچاودێری پرۆفیسۆری یاریدەدەر دکتۆر هاوکار قاسم پیرداود، لەگەڵ پۆڵێک لە ئەندامانی رێکخراوی مەیپل تری هەڵسان بە دابەشکردنی ٨،٠٠٠ ستیکەری نەخشەی کوردستان بە دروشمی ٢+٢=١ بۆ مۆبایل لە شوێنە جیاوازەکانی شاری هەولێر لە ناوچەی قەڵای هەولێر وپارکی سامی عبدالرحمان وفەرماندەی زێرەڤانی وپەیمانگای پێرس و قوتابخانەی ماجدی. ئەم هەڵمەتەی فێرخوازان بە ئامانجی زیندووکردنەوەی هەستی نەتەوایەتی وبەرزکرنەوەی هۆشیاری و دروستکردنی رۆحی یەکگرتوو لەنێو کۆمەلگەی کوردیدا.
لە کۆتای چالاکیەکەدا، فێرخوازان بەڵێنیاندا کەوا بەردەوام دەبن لە ئەنجامدانی ئەم جۆرە چالاکیانە چونکە یارمەتیدەرە بۆ بەرزکردنەوەو وبەهێزکردنی هەستی نەتەوایەتی لە نێو کۆمەلگەکەماندا.
لە چوارچێوەی کاری خۆبەخشی دەزگای زەکاتی زانست لە زانکۆی جیهان سلێمانی، لە چوارچێوەی چالاکییە زانستی و ئەکادیمییە بەردەوامەکانی، و بە مەبەستی بەرزڕاگرتنی ڕۆژی جیهانی زمانی دایک، بەشی یاسای زانکۆی جیهان-سلێمانی وۆرکشۆپێکی مەیدانی و تایبەتمەندی لەژێر ناونیشانی (زمانی کوردی؛ وەک زمانی نوسینی کارگێڕی) ساز کرد. وۆرکشۆپەکە ڕۆژی شەممە ڕێکەوتی ٢٠٢٦/٢/٢١ لە کاتژمێر ١٠:٠٠ی بەیانی لە هۆڵی سیمینارەکانی زانکۆی جیهان-سلێمانی بەئامادەبوونی بەڕێز پ.د.ئومێد رفیق فتاح سەرۆکی زانکۆ وپ.ی.د سادات عبدالله یاریدەدەری سەرۆکی زانکۆ ، ژمارەیەکی بەرچاو لە مامۆستایان، خوێندکاران بەڕێوەچوو.
ناوەڕۆکی پانێڵەکە، گفتوگۆیەکی چڕ و وردی لە خۆگرتبوو لەسەر گرفت و ئاستەنگەکانی بەردەم بەکارهێنانی زمانی کوردی لە دامودەزگا فەرمییەکان بە گشتی و سنوری پارێزگای سلێمانى بەتایبەت. و تەوەرەکان بەم جۆرە بوون:
تەوەری یەکەم: بەڕێز شاهۆ عوسمان کەریم جێگری پارێزگاری سلێمانى، هەڵسەنگاندنێکی مەیدانی پێشکەش کرد و بە تەواوی باسی لە “هەڵسەنگاندنی ئاستی پشت بەستن بە زمانی کوردی وەک زمانی نوسینی کارگێڕی لە دامودەزگاکانی پارێزگای سلێمانیدا” کرد، کە تێیدا دەرکەوتە ئەرێنی و نەرێنییەکانی بەکارهێنانی زمانەکەی لە نوسراوەکاندا خستە بەرباس.
تەوەری دووەم: بەڕێز لیلی عمر علی سەرۆکی شارەوانی سلێمانى، لە ڕوانگەی ئەزموونی دامەزراوە خزمەتگوزارییەکانەوە، باسی لە “ڕۆڵی شارەوانی لە برەودان و پێشخستنی زمانی فەرمی کوردی” کرد و نموونەی زیندووی لەو بارەوە خستە ڕوو.
تەوەری سێ یەم: بەڕێز .د. ئاسۆ حەمەشین عەبدالکریم سەرۆکی بەشی یاسا، تیشکی خستە سەر لایەنی یاسایی و کارگێڕی بابەتەکە و بە وردی باسی لە “ڕۆڵی دەسەڵاتی کارگێڕی لە گرنگیپێدان بە زمانی کوردی؛ وەک زمانی فەرمی و زمانی دایك” کرد و بەرپرسیارێتییە یاساییەکانی لەم ڕووەوە ڕوون کردەوە.
پانێڵەکە لەلایەن (پ.ی.د. عیباد ئیبراهیم ئەحمەد مامۆستا لەبەشی یاسا) بەڕێوە برا.
وۆرکشۆپەکە بە گفتوگۆی ئامادەبووان و خستنەڕووی چەندین ڕاسپاردە بۆ باشترکردنی زمانی نوسین لە فەرمانگەکاندا کۆتایی پێ هات.
دویماهی وانە ل خۆلا زمانێ ئنگلیزی ل ناحيا دێرەلۆک هاتە پێشکێشکرن ل رێكهفتى 8/8/2024، د چارچووڤێ بهرنامێ زهكاتا زانستى ل زانكویا جیهان-دهوك، و خزمهتكرنا بوارێن ئهكادیمى و چڤاكى، بهشێ پهروهردا گشتى خۆلهكا بهێزكرنا زمانێ ئنگلیزى بۆ هژمارهكا كچ و كورێن ناحیا دێرهلوكێ بۆ ماوێ ههیڤهكێ دێ یا بهردهوام بیت. مهرهم ژ دهستپێشخهریا زانكویا جیهان-دهوك، خزمهتكرنا تهخ و چینێن جودا جودا یێن جڤاكى، و دهرفهتهكه بۆ ماموستا و قوتابى و دهرچوویان بۆ نبشاندانا شیانێن زانستى و پێشكێشكرنا هزر و بههرهیێن خوو بۆ پێكهاتێن جودا یێن جڤاكى ب چالاكیێن جورا و جور
بهشێ زمانێ ئنگلیزى خۆلا بهێزکرنا زمانێ ئنگلیزێ بۆ قوتابیێن قوتابخانا حهوشكێ ب دویماهی ئینا ل رێكهفتى 6/8/2024 د چارچووڤێ بهرنامێ سهنتهرێ زهكاتا زانستى، بهشێ زمانێ ئنگلیزى د خۆلا فێربوونا زمانێ ئنگلیزى دا بۆ قوتابیێن قوتابخانا حهوشكێ بدویماهی ئینا، ب مهرهما پێشڤهبرنا شیان و پهیوهندیكرنێ ب رێیا زمانێ ئنگلیزى، و ئامادهكرنا گرۆپ و لایهنێ پهراكتیكى یێ قوتابیان. ههروهسا پشكدارێن خۆلێ دهێنه راهێنان ب رێیا تهكنولوجیا سهردهم و ئامیرێن زیرهك بۆ چاوانیا مفا وهرگرتن د ئاخفتنا زمانێ ئنگلیزى دا و خۆ گونجاندن دگهل پێشهاتێن نویترین ئامرزاێن فێربوونا زمانى.
لە یادی ٣٧ ساڵەی قوربانیانى شاڵاوەکانى پرۆسەى ئەنفالدا، فێرخوازانى قۆناغی سێیەم لە بەشی بایۆمیدیکاڵ لە زانکۆى جیهان-هەولێر سەردانى قوتابخانەی دونیای بنەڕەتی تێکەڵاویان کرد و سمینارێکیان پێشکەش بە قوتابیانى قوتابخانەکە کرد.
فێرخوازانى زانکۆى جیهان-هەولێر لە میانەى سەردانەکەیاندا، کە ڕۆژى دووشەممە ڕێکەوتى (١٤/٤/٢٠٢٥) بە سەرپەرشتی مامۆستاى یاریدەدەری زەهرا خان مەعروف تاهر ئەنجامیاندا، سەرەتا فێرخوازان لە لایەن مامۆستا پەروا نورەدین کاکە مستەفا بەڕێوەبەری قوتابخانە بە گەرمی پێشوازییان لێکرا، پاشان لە هۆڵی قوتابخانە بە ئامادەبوونی ژمارەیەک لە مامۆستایان و قوتابیانی پۆلی حەوتەم و هەشتەم ناوەڕۆکى سمینارەکەیان پێشکەش کرد، بۆ ئەوەش سەرەتا فیلمێکی دۆکیۆمێنتاری نمایش کرد، فیلمەکە تیشکى خستە سەر ڕووداوەکانی شاڵاوەکانى ئەنفال، کە لەلایەن ڕژێمی بەعسەوە لە عێراق بەڕێوەچوو بە ئامانجی سەرکوتکردنی بەرخۆدانی کورد بوو.
لە کۆتایی چالاکییەکەدا مامۆستا پەروە نورەدین سوپاسى فێرخوازانى زانکۆى جیهان-هەولێرى کرد و، ستایشى چالاکیەکەى کرد بۆ بەرزکردنەوەی هۆشیاری نیشتمانی و چاندنی هەستی سەربەخۆیی و شانازی، ئاشناکردنى نەوەیی نوێ بە ناسۆر و مەینەتیەکانى گەلى کورد.
ل ڕێکەفتی 2ی هەیڤا 11 ڕۆژا ئێک شەمب گرۆپێ “جیهان دهۆک میوزیک” دگەل ئەکادیمیا جیهان-دهۆک ل بن پرۆگرامێ زەکاتا زانستی ژ بۆ ئەنجامدانا چالاکیەکا هونەری سەرەدانا قوتابخانەیا “زانیاری” یا بنەرەت کر. د ڤێ چالاکیێدا چەندین ئاواز و سترانێن جوان یێن کوردی ژ بۆ قوتابی و ستافێ قۆتابخانێ هاتنە پێشکێشکرن و پاشی دیاری ژلایێ ستافێ زانکویێڤە ب سەر قوتابیاندا هاتن بەلاڤکرن. ل دویماهیێ ژی سوپاسنامەیەکا ڕێزلێنانێ ژ لایێ ڕێڤەبەرێ قوتابخانێ ڤە بۆ سەرۆکایەتیا زانکویا جیهان-دهۆک هاتە پێشکێشکرن.
زانکۆی ئەربیلی نیودەولەتی کۆلێژی زمان و زانستە مرۆییەکان قوتابیانی بەشی وەرگێران بەبۆنەی رۆژی نێودەولەتی وەرگێران چەند چالاکیان ئەنجام دا وەکو وەرگێرانی دەستەواژەی تایبەت مەتەلۆک ووەرگێرانی لەدوای زارەکی ئالنگاریەکانی سەردانی کردنی لندن وەرگێرانیان کرد
ئەوسیمینارە باسی ژیری دەستکردی دەکرد لە وەرگێرانی زمان ئینگلیزی لەسەردەمی ێستاو رابردووی دەکرد
جاران بۆ وەرگێرانی کتێبێک سێ کەسی دە ویست لەگەل یەک هەفتە یستا یەک نەفەرو سێ رۆژی دە وێ
خولی راهێنانی زمانی جەستەو ئەتەکیەت باسی هەلس وکەوتی رۆژانەمان دەکات لە دامودەزگاکانی حوکومیو کەرتی تایبەت چۆنیەتی سەردانە فەرمیەکان سەرکردەکان
