بۆ هۆشیاركردنەوەی قوتابیان، فێرخوازانی بەشی ڕاگەیاندن لە زانكۆی جیهان-هەولێر بەسەرپەرشتی مامۆستای یاریدەدەر (عەلی جەلال جەعفەر) لە ڕێكەوتی پێنجشەممە 23-10-2025 سیمینارێكی زانستییان بەناونیشانی (ئالوودەبوونی ئەلیكترۆنی) بۆ قوتابیانی قوتابخانەی نێودەوڵەتیی جیهان-هەولێر ئەنجام دا.
مامۆستای سەرپەرشتیار و فێرخوازان لەلایەن مامۆستا (محمود عماد محمد) بەڕێوەبەری قوتابخانەكە پێشوازییان لێ كرا و تیشكی خستە سەر گرنگیی ئەنجامدانی ئەو جۆرە چالاكییانە بەمەبەستی هۆشیاركردنەوەی قوتابیان لە مەترسییەكانی ئالوودەبوون بە ئامێرە ئەلیكترۆنییەكان.
سیمینارەكە لەلایەن هەریەكە لە فێرخوازانی قۆناغی سێیەمى بەشی ڕاگەیاندن (ڕزگار صالح، یوسف ئەحمەد، لەیار ئازا، نێرگز ئەمیر) پێشكەشكرا. لە سەرەتای سیمینارەكەدا، ڕزگار صالح بەشێوەیەكی گشتی تیشكی خستە سەر ئالوودەبوون و جۆرەكانی، چەندین نموونەی جیاوازی لەڕووی پزیشكییەوە خستەڕوو بۆ قوتابیانی ئامادەبوو. پاشان یوسف ئەحمەد باسی لە کاریگەری و مەترسییەکانی ئالوودەبوون بە ئامێرە ئەلیکترۆنییەكان كرد و تیشكی خستە سەر ئەو لێكەوتە نەرێنییانەی كە لەسەر تەندروستیی دەروونی و تەندروستیی جەستەیی هەیەتی.
لە بەشی سێیەمی سیمینارەكەدا، فێرخواز لەیار ئازا ئاماژەی بەو ڕێگایانە كرد کە چۆن كەسێك دەستنیشانی بكات و بزانیت ئالوودەی ئامێری ئەلیكترۆنی بووە، ئەوەش بەمەبەستی زوو چارەسەركردنی. لە بەشی كۆتاییشدا، فێرخواز نێرگز ئەمیر باسی لەو ڕێگا و میكانیزمانە کرد کە قوتابیان دەتوانن بەهۆیانەوە خۆیان بپارێزن و چارەسەری ئالوودەبوون بە ئامێرە ئەلیكترۆنییەكان بكەن.
لەكۆتاییدا، مامۆستا محمود عماد بەڕێوەبەری قوتابخانەی نێوەدەوڵەتیی جیهان-هەولێر سوپاسی بەشی ڕاگەیاندن و فێرخوازانی كرد بۆ ئەنجامدانی سیمینارەكە، هیوای خواست كە چالاكییە هاوشێوەكانیان بەردەوام بن بۆ هۆشیاركردنەوەی قوتابیان و پاراستنیان لە مەترسی و زیانەكانی ئالوودەبوون بە ئامێری ئەلیكترۆنی.
لە چوارچێوەی هەوڵە زانستییەكانییدا، ڕۆژی یەکشەممە، ڕێکەوتی (١٩/١٠/٢٠٢٥)، فێرخوازانی بەشی ڕاگەیاندن، بە سەرپەرشتی مامۆستای یاریدەدەر دڵان ئیسماعیل مەولود، سەردانێکی زانستییان بۆ قوتابخانەی (فێنک)ـی ناحکومی لە شاری هەولێر ڕێکخست.
لە دەستپێکی سەردانەکەدا، فێرخوازان و مامۆستای سەرپەرشتیار لەلایەن مامۆستا دالیا جاسم محەمەد ئەلحەمدانی، بەڕێوەبەری قوتابخانەی فێنک، پێشوازییەکی گەرمیان لێ کرا. بەرێوەبەری قوتابخانەكە جەختی لەسەر پێویستیی ئەم جۆرە چالاكییانە كردەوە و ستایشی بەشی ڕاگەیاندنی زانکۆی جیهان-هەولێری کرد بۆ هەنگاوەکانیان لە پاراستنی قوتابیان لەم سەردەمی پەیوەندییە زۆرەی دیجیتاڵییەدا.
چالاکییەکە بە شێوەی سیمینار بەڕێوەچوو و لەلایەن فێرخوازانی قۆناغی سێهەمی بەشی ڕاگەیاندن مصطفی تغلب احمد، یوسف احمد خضیر و تەمار عامر یەحیا بە زمانی عەرەبی پێشکەش کرا.
قوتابی یوسف ئەحمەد لە بەشی یەکەمدا، تیشکی خستە سەر پێناسە و فۆرمە جیاوازەکانی توندوتیژیی میدیایی و بە وردی شیی کردەوە کە چۆن ئەم دیاردەیە دەبێتە هۆی نائارامیی دەروونی و گۆشەگیریی کۆمەڵایەتی لەسەر گەنجان. پاشان، مصطفی تغلب ، لە بەشی دووەمدا، گرنگیی ئاسایشی ئەلیکترۆنی خستە ڕوو و ڕوونی کردەوە کە چۆن دەتوانرێت بە بەکارهێنانی میکانیزمە ئاسان و سادەکان، فێرخوازان خۆیان لە هێرشە ئەلیکترۆنییەکان بپارێزن و ژینگەیەكی پارێزراوتر بۆ خۆیان دروست بکەن، لە كۆتایی سیمینارەكەدا، قوتابی تەمار عامر باسی لە هێڵەگەرمەكانی پەیوەندی كرد بەمەبەستی خۆپاراستن و پەنابردنە بەر لایەنی پەیوەندیدار لەكاتی ڕووبەڕووبوونەوەی هێرشی ئەلیكترۆنیی.
لەکۆتاییدا، بەڕێوەبەری قوتابخانە، مامۆستا دالیا جاسم، دەستخۆشی لە هەوڵ و کۆششی فێرخوازان کرد و داوای بەردەوامی چالاکییەکانی کرد، بەو هیوایەی کە ئەم چالاكییانە ببنە هۆی درووستکردن و ئامادەكردنی نەوەیەکی تەندرووست کە بتوانن بە شێوەیەکی ژیرانە مامەڵە لەگەڵ پێشکەوتنی تەکنەلۆجیادا بکەن.
ڕۆژی یەکشەممە، ڕێکەوتی (١٩/١٠/٢٠٢٥)، بەشێک لە فێرخوازانی بەشی ڕاگەیاندن لە زانکۆی جیهان-هەولێر، بە سەرپەرشتی مامۆستای یاریدەدەر دڵان ئیسماعیل مەولود، سەردانێکی زانستییان بۆ قوتابخانەی زاگرۆسی بنەڕەتی لە شاری هەولێر ئەنجام دا بەمەبەستی ئەنجامدانی چالاكییەكی هۆشیاریی لەسەر خراپ بەکارهێنانی مۆبایل و تۆڕە کۆمەڵایەتییەکان.
سەرەتا، فێرخوازان و مامۆستای سەرپەرشتیار لەلایەن مامۆستا ئیحسان عوسمان مەولوود، بەڕێوەبەری قوتابخانەی زاگرۆس، بە گەرمی پێشوازییان لێ کرا. بەڕێوەبەری قوتابخانە سوپاسی زانکۆی جیهان-هەولێری کرد بۆ دەستپێشخەرییەکەیان و جەختی کردەوە کە ئەم جۆرە چالاکییە زانستییانە لەم قۆناغەدا زۆر پێویستن، بەتایبەتی کە پەیوەندیی فێرخوازان بە ئامێرە دیجیتاڵییەکانەوە ڕۆژ بە ڕۆژ زیاتر دەبێت.
چالاکییەکە بە شێوەی سیمینارێک بەڕێوەچوو و لەلایەن هەردوو فێرخوازی قۆناغی چوارەمی بەشی ڕاگەیاندن ضُحی ئەرجومەنت جەمال و سۆلین طیب عەبدولڕەحمان پێشکەش کرا. لە بەشی یەكەمی سیمینارەكەدا، فێرخواز ضُحی ئەرجومەنت، تیشکی خستە سەر پێناسەی توندوتیژیی میدیایی و چۆنییەتی درووستکردنی کاریگەرییە دەروونی و کۆمەڵایەتییەكان لەسەر گەنجان و هەموو تاکێکی کۆمەڵگە. پاشان، سۆلین طیب، لە بەشی دووەمدا، وردەکارییەکانی خۆپاراستنی دیجیتاڵی شیکردەوە و گرنگیی زانیاری و میکانیزمەکانی بەرەنگاربوونەوەی هێرشە ئەلیکترۆنییەکانی خستەڕوو، بۆ ئەوەی فێرخوازان بتوانن بە شێوەیەکی پارێزراوتر ئامێرەکانیان بەکار بهێنن.
لە کۆتاییدا، مامۆستا ئیحسان عوسمان مەولوود دەستخۆشی لە فێرخوازان کرد و هیوای خواست ئەم جۆرە چالاکییەکان بەردەوام بن و ڕۆڵی هەبێت لە بنیادنانی نەوەیەکی هۆشیار کە بتوانن بە شێوەیەکی تەندرووست مامەڵە لەگەڵ جیهانی دیجیتاڵییدا بکەن.
ڕۆژی سێشەممە ڕێکەوتى (18-2-2025)، گروپێک لە فێرخوازانى قۆناغی چوارەم لە بەشی شیکاری تاقیگەی پزیشکی لە زانکۆى جیهان-هەولێر، بە سەرپەرشتی فێرخوازى بەتوانا ئوسامە شوکری عەبدوڵڵا، سەردانی قوتابخانەی شۆخیان کرد و لەلایەن مامۆستا، پەری سابر حسێن، بەڕێوەبەری قوتابخانە پێشوازییان لێکرا.
لە میانەى سەردانەکەیاندا، فێرخوازانى زانکۆی جیهان-هەولێر لە هۆڵى چالاکى قوتابخانەکە، لەگەڵ قوتابیان تاوتوێی کۆمەڵێک بابەتی گرنگیان کرد بۆ هۆشیارکردنەوەی هەرزەکاران سەبارەت بە ڤاپینگ و پەیوەندییەکەی بە شێرپەنجەی سییەکان و جگەر و کاریگەرییەکانی لەسەر تەندروستی گشتی، هەروەها باسیان لە بابەتی خواردنەوە وزەبەخشەکان و چۆنیەتی گۆڕانی بۆ ژەهر لە ناو جەستە و کاریگەرییەکانیان لەسەر گورچیلە و جگەر و چۆنیەتی پاراستنی تەندروستی جەستەیی کرد. فێرخوازانى بەشى شیکارى تاقیگەى پزیشکى لە ڕێگەى چالاکیەکەیان هەوڵى بڵاوکردنەوەی هۆشیارییان لەنێو هەرزەکاران دا بۆ ئەوەی پارێزگارى لە تەندروستیان بکەن. بۆ ئەو مەبەستەش بەڕێوەبەری قوتابخانە سوپاسی هەوڵەکانی زانکۆی کرد بۆ پاراستنی کۆمەڵگەیەکی تەندروست و سوپاسێکی تایبەت فێرخوازان و سەرۆکایەتی بەشی شیکاری تاقیگەی پزیشکی کرد.
ئوسامە شوکری عەبدوڵڵا، کە زیاتر لە 40 بڕوانامەی نێودەوڵەتی بەدەستهێناوە بەهۆی بەشداریکردنی لە ژمارەیەکی زۆر لە کۆنفرانسی ئۆنلاین، لەنێویاندا 10 بڕوانامە بۆ بەشداریکردن لە کۆنفرانسەکانی ڕێکخراوی تەندروستی جیهانی تایبەت بە خۆپاراستن لە تووشبوون بە ڤایرۆسی کۆرۆنا.
ڕۆژی سێشەممە ڕێکەوتى (١٨/٢/٢٠٢٥) کۆمەڵێک لە فێرخوازانى بەشی شیکارى تاقیگەى پزیشکى لە زانکۆی جیهان – هەولێر، سەردانی قوتابخانەی محمد ناسریان کرد و، لەلایەن شیرین عومەر عەرەبۆک بەڕێوەبەری قوتابخانەکە، پێشوازییان لێکرا.
دواتر فێرخوازانى زانکۆى جیهان-هەولێر دەستیان بە چالاکیەکانیان کرد، بۆ ئەو مەبەستەش باسیان لە پشکنینى جۆری خوێن بۆ قوتابیانى قوتابخانەکە کرد، لەوانەش ئاماژەیان بە جۆرە جیاوازەکانی گروپی خوێن کرد، کە بریتین لە گروپی خوێنی (A و B و AB وO )، پاشان باسیان لە چۆنیەتی گواستنەوەی خوێن لە کەسێکی بەخشەرەوە بۆ وەرگرێک کرد، بەتایبەت ئەو کەسانەى بە هۆکاری جۆراوجۆر لەوانە ڕووداوی ئۆتۆمبێل یان نەخۆشییە جۆراوجۆرەکانی کەمی خوێن پێویستیان بە خوێن دەبێ بەمەبەستی ڕزگارکردنیان بە زووترین کات.
لە بەشێکى دیکەى چالاکیەکەیاندا، فێرخوازانى بەشى شیکارى تاقیگەى پزیشکى، پشکنینى جۆرى خوێنیان بۆ قوتابیانى قوتابخانەکە ئەنجامدا، بۆ ئەوەش ستافى قوتابخانەی ناوەندی محەمەد ناسر سوپاسى خۆیان دەربڕی بۆ چالاکیەکیەکە، کە ئامانج لێى پەروەردەکردنی نەوەکانی داهاتوو سەبارەت بە سادەترین بابەتی سەلامەتی.
ژ بو هشیارکرنا ل سەر پەنجەشێرا مەمک ماموستا اڤا حمدی سعيد سەرۆک بەشێ شیکارییا نەخوشیان ل گەل خوێندکارێن قوناغا چارێ ١٣ و ١٤ هەیڤا ١١ سەرەدان هەردوو قوتابخانا ژیندا و هەسار کر.ئارمانجا سەردانی ئەوە بوو کو گرنگیا پشکنینا دەست پێکی دیار بکەن وە هەروەسا هشماندا تەندروستی ناف مالبەت و جڤاکی خو بەلاڤ بکەن
سەرۆکایەتى بەشی بایۆمیدیکاڵ لە زانکۆی جیهان-هەولێر، بە هاوکاری تاقیگەی ئەلفارەبی بۆ دەستنیشانکردنى نەخۆشیەکان، چالاکییەکی هۆشیاری تەندروستی بە ناونیشانی (تەندروستی لە ڕەمەزاندا) لە گراند مەجیدی مۆڵ لە هەولێر بەڕێوەبرد.
لەو چالاکییەدا، کە ڕۆژی دووشەممە ڕێکەوتى (١٠/٣/٢٠٢٥) بە سەرپەرشتی مامۆستایانى یاریدەدەر (هێرۆ ئیسماعیل محمد، بەختەوەر زیاد عومەر و، زەهرا خان معروف تاهر) و، بە بەشداری چالاکانەی خوێندکارانی بەشی بایۆمیدیکاڵ لە قۆناغە جیاوازەکان بەڕێوەچوو، فێرخوازان کۆمەڵێک پشکنینی پزیشکی بێبەرامبەریان بۆ سەردانکەرانى مۆڵەکە ئەنجامدا، پشکنینەکان بریتی بوون لە: ژمارەی تەواوەتی خوێن (CBC)، هیمۆگلۆبین A1C (HbA1C)، پێوانی خوێن، جۆری خوێن، شەکر و، شیکاری پێکهاتەی جەستەی، دواتریش پشکنینەکان لەلایەن دکتۆر چرا نوری عەبدوڵڵا ئەنجامی پشکنینە دەستبەجێیەکانی شیکردنەوەیان بۆ کرا و پێشکەشى سەردانیکەران کرایەوە.
چالاکیەکە بووە مایەى خۆشحاڵى و دەستخۆشى هاوڵاتیان، هەروەک بە گرنیگەوە لە چالاکیەکەیان ڕوانى بۆ بەرزکردنەوەى ئاستى هۆشیاری تەندروستی لە مانگی پیرۆزی ڕەمەزان و، گرنگی چاودێریکردنی تەندروستی لە کاتی ڕۆژووگرتندا.
گروپێک لە فێرخوازانى قۆناغی دووەمی بەشی مایکرۆبایۆلۆجی پزیشکی لە زانکۆى جیهان-هەولێر، لە چالاکییەکی تەندروستی خۆبەخشانەدا لە ماڵی ئارامی بۆ چاودێریکردنی کەسانی خاوەن پێداویستی تایبەت و بێ ماڵ ئەنجامدا.
لەو چالاکیەدا، کە لە ڕۆژانى (٦ تا ٩/٢/٢٠٢٥) بە سەرپەرشتی مامۆستاى یاریدەدەر هێرۆ ئیسماعیل محمد بەردەوام بوو، فێرخوازانى لە ماڵى ئارام کە دەکەوێتە شارۆچکەى بنەسڵاوە سەرەتا فێرخوازان لە لایەن نەرمین شەعبان سەرپەرشتیاری ماڵ و سەرۆکى ڕێکخراوی ئەرمای بە گەرمی پێشوازییان لێکرا. پاشان فێرخوازان دەستیان بە چالاکیەکانیان کرد، کە بریتبوون لە پشکنینی تەندروستی گشتى بۆ دانیشتوانی ماڵەکە، بۆ ئەو مەبەستەش نمونەی خوێنیان بۆ ئەنجامدانى کۆمەڵێک پشکنینی پزیشکی لە کەسانى خاوەن پێداویستى تایبەتى ماڵەکە کۆکردەوە، بۆ پێوانەکردنى ژمارەی خوێنی تەواو (CBC)، پشکنینی کارکردنی گورچیلە، ئاستی شەکری خوێن و، پێوانەکردنی پەستانی خوێن.
دوای کۆکردنەوە و شیکردنەوەی نمونەکان لە تاقیگەدا، فێرخوازان ڕۆژی یەکشەممە ڕێکەوتى (٩/٢/٢٠٢٥) گەڕانەوە بۆ ماڵى ئارامی بۆ پێشکەشکردنی ئەنجامی پشکنینەکان بۆ کەسانى خاوەن پێداویستى تایبەت لە ماڵەکە و دەستنیشانکردنی پزیشکی و هۆشیارکردنەوەیان سەبارەت بە پرسە تەندروستییەکان. ئەم دەستپێشخەرییە ئامانجی باشترکردنی تەندروستی دانیشتوانی ماڵەکە و بەرزکردنەوەی هەستی بەرپرسیارێتی کۆمەڵایەتی لەنێو فێرخوازان بوو.
لە بەرانبەردا خاتوو نەرمین شەعبان سوپاسى ئەو چالاکیە خۆبەخشیەى فێرخوازانى زانکۆى جیهان-هەولێرى کرد و، جەختی لە گرنگی ئەم جۆرە دەستپێشخەرییانە کردەوە لە پاڵپشتیکردنی ئەو چین و توێژانەى کۆمەڵگە کە پێویستیان بە کۆمەک و هاوکارى هەیە.
لە چوارچێوەی دەستپێشخەرییە بەردەوامەکانی خزمەتگوزاری کۆمەڵایەتی و بەرزکردنەوەى ئاستى هۆشیارى تەندروستى، سەرۆکایەتى بەشی مایکرۆبایۆلۆجی پزیشکی لە زانکۆى جیهان-هەولێر چالاکیەکى هۆشیارى تایبەت تەندروستی و پاکوخاوێنی لەنێو قوتابیانى قوتابخانەکاندا بەڕێوەبرد.
لەو چوارچێوەیەدا، ڕۆژى چوارشەممە ڕێکەوتى (١٢/٢/٢٠٢٥)، ژمارەیەک فێرخوازی قۆناغی دووەم، بەسەرپەرشتی مامۆستاى یاریدەدەر زەهراخان مەعروف تاهر، سەردانی قوتابخانەی خانی قوبادی بنەڕەتی لە شاری هەولێریان کرد و، لە لایەن مامۆستا فەخرەدین موحسین قەساب بەڕێوەبەری قوتابخانە بەڕێز و مامۆستا کوردستان نادر بە گەرمی پێشوازییان لێکرا. پاشان لە هۆڵی چالاکى قوتابخانەکەدا فێرخوازانی بەشی مایکرۆبایۆلۆجی پزیشکی چالاکیەکەیان پێشکەش بە قوتابیانی پۆلی پێنجەم کرد و، باسى شێوازی پاکوخاوێنی دروست و ڕێکارە سەرەتاییەکانی تەندروستیان کرد، هاوکات تیشکیان خستە سەر ستراتیژییەکانی خۆپارێزی بەتایبەت لە نەخۆشییە درمیەکان لەناو ژینگەی قوتابخانەدا، بۆ ئەوەش کۆمەڵێک ئامۆژگارى جیایان پێشکەش بە قوتابیان کرد.
لە وێتسگەیەکى دیکەى چالاکیەکەیاندا فێرخوازانى بەشى مایکرۆبایۆلۆجى پزیشکى پۆستەرێکی پەروەردەییان پێشکەش بە بەڕێوەبەری قوتابخانەکە کرد، کە گرنگترین ڕێکارەکانی تەندروستی و پاکوخاوێنی تیایدا ڕوون کرابوەوە. هەروەها فێرخوازان شیرینییان بەسەر قوتابیانى قوتابخانەکەدا دابەشکرد. لە کۆتایشدا فێرخوازانی بەشی مایکرۆبایۆلۆجی پزیشکی سوپاس کارگێڕی قوتابخانەکەیان کرد بۆ پێشوازی گەرم و هاوکارییان لە سەرخستنی ئەم چالاکییە هۆشیارییە.
ڕۆژى پێنچ شەممە ڕێکەوتى ٦/٢/٢٠٢٥ گروپێک لە فێرخوازی بەشی مایکرۆبایۆلۆجی پزیشکی لە زانکۆی جیهان-هەولێر بە شێوەیەکی چالاکانە وەک خۆبەخش بەشدارییان لە ڕێکخستنى چالاکیەکانى “مێدیکۆ” کرد، کە لە گەورەترین پیشانگەی تەندروستی نێودەوڵەتییە لەسەر ئاستی عێراق و هەرێمی کوردستان دادەنرێت و، تا ڕێکەوتى ٨/٢/٢٠٢٥ لە شاری هەولێر بەردەوام دەبێت.
ئەم چالاکییە پێشەنگە بووە دەرفەتێکە بۆ سەرکردەکانی چاودێری تەندروستی و داهێنەران و پیشەگەرەکان و پسپۆڕان لە سەرانسەری وڵاتانى جیهان بەشدارى بکەن و نوێترین پێشکەوتنەکانی بواری پزیشکی نمایش بکەن. فێرخوازانى بەشى مایکرۆبایۆلۆجى پزیشکى وەک ئەندامانی ڕێکخراوی تەندروستی ئاشتی، کە ڕێکخراوێکی ناحکومییە و خزمەتگوزاری چاودێری تەندروستی و بەرنامەی هۆشیاری پێشکەش دەکات، بەشدارییان لە چالاکییەکەدا کردووە. بەشداریکردنیان بریتی بوو لە یارمەتیدان لە پشکنینی پزیشکی، ڕێنماییکردنی سەردانکەران و، چەندین چالاکى دیکەى جیا.
بەشداریکردنی فێرخوازانی زانکۆی جیهان -هەولێر لەم جۆرە چالاکیانە، پیشاندانى ڕۆڵی پیشەیی فێرخوازان لە چاودێری تەندروستیدا بۆ داهاتوو زیاتر بەرز دەکاتەوە.
